Temel Bilgiler

Formula 1, FIA'nın (Uluslararası Otomobil Federasyonu) düzenlediği, tek kişilik ve açık tekerlekli yarış otomobilleriyle koşulan dünya şampiyonasıdır. İlk sezonu 1950'de yapıldı.

2026 sezonunda gridde 11 takım var ve her takım iki pilotla yarışıyor; yani pistte 22 araç bulunuyor. Sezon boyunca dünyanın farklı ülkelerinde yarış hafta sonları düzenlenir ve her yarış, yapıldığı ülkenin ya da şehrin adıyla anılır.

Her sezon aynı anda iki şampiyonluk için yarışılır:

• Pilotlar Şampiyonası: sezon sonunda en çok puanı toplayan pilot dünya şampiyonu olur.
• Takımlar Şampiyonası: bir takımın iki pilotunun puanları toplanır ve en çok puanı olan takım şampiyon olur. Resmî adı Yapımcılar Şampiyonası'dır.

Standart bir hafta sonu üç gün sürer:

• Cuma: 1. ve 2. antrenman seansları (FP1, FP2). Takımlar ayarları dener, lastikleri tanır ve uzun sürüşlerle yarış temposunu ölçer.
• Cumartesi: 3. antrenman (FP3) ve ardından sıralama. Sıralama, pazar günkü yarışın başlangıç dizilişini (grid) belirler.
• Pazar: yarış.

Bazı hafta sonlarında Sprint formatı uygulanır. Bu hafta sonlarında yalnızca bir antrenman seansı vardır. Cuma günü Sprint Sıralaması, cumartesi günü kısa bir Sprint yarışı ve ardından pazar yarışının sıralaması yapılır. Sprint yaklaşık 100 km sürer ve pit stop zorunluluğu yoktur.

Sıralama üç bölümden oluşur. Her bölümde pilotların en hızlı tek tur zamanı sayılır:

1. Q1 (18 dakika): tüm pilotlar piste çıkar. En yavaş altı pilot elenir ve 17.–22. sıralardan başlar.
2. Q2 (15 dakika): kalan 16 pilot yarışır. En yavaş altısı elenir ve 11.–16. sıraları alır.
3. Q3 (12 dakika): en hızlı 10 pilot ilk 10 sırayı paylaşır. En hızlı turu atan pilot pole pozisyonundan, yani en önden başlar.

Q1'de en hızlı zamanın %107'sinden daha yavaş kalan bir pilotun yarışa katılabilmesi hakemlerin iznine bağlıdır. Grid cezası alan pilotlar ise sıralamadaki yerlerinden daha geriden başlar.

Yarışı ilk 10'da bitiren pilotlar puan alır: sırasıyla 25, 18, 15, 12, 10, 8, 6, 4, 2 ve 1. Sprint yarışlarında ilk sekize 8'den 1'e kadar puan verilir.

2019–2024 arasında yarışın en hızlı turunu atan pilota bir bonus puan veriliyordu; bu uygulama 2025'te kaldırıldı ve 2026'da da yok.

Sezon sonunda puanlar eşitse daha çok birincilik alan öne geçer; eşitlik sürerse ikincilikler, ardından üçüncülükler karşılaştırılır.

Yarış, bir ısınma turunun (formation lap) ardından duran startla başlar: beş kırmızı ışık sırayla yanar ve hepsi aynı anda söndüğünde yarış başlar.

Yarış mesafesi, 305 km'yi geçmek için gereken en az tur sayısıdır; Monako gibi birkaç istisna vardır. Kesintiler hariç bir yarış en fazla iki saat sürebilir.

Kuru bir yarışta her pilot en az iki farklı kuru hava lastiği kullanmak zorundadır; bu yüzden neredeyse herkes en az bir kez pit stop yapar. Ayrıntılar: Lastikler ve Pit Stop.